CONVERSATIONS (at the end of the world)

Wat zeg, doe of maak je met het einde in zicht? In Conversations (at the end of the world), een nieuwe grote zaalcreatie van Kris Verdonck / A Two Dogs Company, bevinden vijf figuren zich in een lege theaterruimte. Ze hebben enkel hun lichaam, hun kunnen en de tijd die hen rest. Deze vijf figuren, gespeeld door Johan Leysen, Jan Steen, Jeroen Van der Ven, José Kuijpers en de vermaarde pianist Marino Formenti, vormen samen een portret van de mens in de waanzinnige twintigste eeuw – een eeuw waarin het mensbeeld danig aangetast werd en waarvan we de wonden nog steeds meedragen. Wachtend op de catastrofe die onvermijdelijk komt, of er midden in, ontvangen ze het publiek op ‘een laatste avond’. Verveling, paniek, waanzin, lethargie, onzin en absurdisme zijn de reacties van deze personages, face à la mort. Hun absurdisme is gevoed door de waanzinnige logica van de oorlog, ecologische catastrofes en allerlei crises. Eigenlijk zijn ze in shock, maar toch proberen ze te begrijpen wat er buiten gebeurt. Het is deze absurde reactie op een wrede realiteit die de basis vormt voor dit nieuwe project.
Verdoncks’ voorstellingen zou men kunnen onderverdelen in drie categorieën. 1- Het moment net vòòr de catastrofe: De mens is nog aanwezig, maar in een staat van shock en verwarring. Vaak zijn dit voorstellingen waar taal nog een functie heeft. 2- De catastrofe zelf; meestal neigt dit werk naar installaties waar de kracht en schoonheid van de destructie zelf vorm krijgt. 3- Na de catastrofe, een wereld waar de mens verdwenen is, planten, dieren en objecten nemen het over. Conversations behoort zeker in de eerste categorie. Mensen van vlees en bloed hebben hun laatste gesprekken. De personages op podium zijn zich maar al te bewust van een naderend einde. Waargebeurde verhalen uit zwarte dozen van vliegtuigrampen hebben een aantal opvallende kenmerken. Mensen die weten dat hun einde nadert, zijn in rust. Ze spreken over schoonheid en zijn ingetogen. Overgeleverde gesprekken uit vernietigingskampen zijn voor overlevenden vaak zeer goede, intense herinneringen. 
 
De dramaturgie van Samuel Beckett is een constante in het werk van Verdonck. De eindeloze gesprekken uit wachten op Godot zouden zeker passen in Conversations. De teksten voor Conversations zullen bestaan uit een collage van werkelijke gesprekken en poëzie uit oorlogs- en rampsituaties, getuigenissen van verveling uit gevangenissen, waanzinnig geworden profeten en filosofen, laatste muziekstukken van stervende componisten… Het zijn types die lijken op de figuren van Francis Bacon, misvormde klompen vlees in een abstracte ruimte. Wachtend in een kooi en zeker van hun naderende verdwijning.


Vrolijkheid tussen de Ruïnes

In Heiner Müllers bewerking van Brechts ‘Fatzer-fragmenten’, wacht een groepje deserteurs op de revolutie. Ze wachten in de lege ruimte, terwijl de oorlog zich rondom hen afspeelt en hun situatie steeds precairder wordt. Zo ook voor de vijf figuren in Conversations (at the end of the world.) Geïnspireerd door Daniil Charms’ absurdistische en humoristische reactie op zijn bedreigde levenssituatie, door teksten van concentratiekampgevangenen over schoonheid of door de dagboeken van een steeds eigenzinnigere Erik Satie, wordt Conversations een voorstelling waarin, ondanks en net omwille van alles, nog getracht wordt iets te doen. Een spel, een truc, een mop, een tekstfragment, een dialoog, een stukje piano, een dansje of een a-logische redenering worden met vol enthousiasme en overtuiging ten berde gebracht. Ook al is de situatie hopeloos, toch blijven ze positief, alsof de zekerheid van een einde hen op een paradoxale manier bevrijdt van het juk van het rationalisme en vooruitgang. Ze komen in een staat van zijn waar onzin, waanzin en een vreemde schoonheid overblijven in de leegte die in het verschiet ligt en zich steeds meer om hen hult. In het niets van de lege theaterruimte vertellen hun acties ook iets over de aard van het spelen zelf. Iets doen om niet niets te doen, ook al maakt het niet (meer) uit. 

Er zijn een aantal filmpjes te vinden op het internet van toeristen die afkalvende gletsjers bezoeken. Vanop een bootje schreeuwen ze het uit van opwinding op het moment dat een stuk ijs afbreekt en in zee stort. Zinnen als “it’s coming!” of “look at the tsunami!” leggen de complexiteit van de relatie tussen de mens en destructie bloot. De mens die een ramp aanschouwt, is vaak opgewonden. Zo kunnen we moeilijk ontkennen dat de instortende torens van 9/11 geen vorm van schoonheid in zich dragen. De figuren van Conversations bevinden zich in een soortgelijke situatie. Ze gaan helemaal op in de schoonheid van de aankomende ramp.


Eindtijdelijkheid 

Kris Verdonck maakte eerder al met IN VOID een installatiecircuit dat nadacht over een mogelijk einde van de mens. Waar in de installaties de machines een ‘antwoord’ bieden, zien we in Conversations de reactie van de mens zelf, wanneer hij geconfronteerd wordt met zijn eigen eindigheid. Naast een concreet einde van het leven zelf, speelt hier ook het gevoel van een ‘deadlock’, van een situatie waar geen einde aan lijkt te komen of waar geen antwoord op bestaat. Ook dat is een gevoel van eindigheid: wanneer niets meer verandert. Onze wereld vandaag vult zich steeds meer met mogelijke eindes: oorlogen en smeulende conflicten, geopolitieke spanningen die opnieuw oplaaien, terreur met wortels in fenomenen waar we als samenleving maar geen antwoord op lijken te vinden, uitbuiting en agressie van een economisch systeem waarvan we niet weten hoe het te bestrijden … Het verdwijnen van de mens en de wereld zoals we ze vandaag denken te kennen, zet zich door in de scenografie van de voorstelling. Geleidelijk aan verdwijnen de figuren en de scène waarop ze staan, onder een fijne zwarte sneeuw. Wat overblijft, zijn een landschap en de herinnering aan wat ooit was. Conversations (at the end of the world) schetst vijf mogelijke portretten van mensen in deze situaties. Mensen voorbij de opgave, voorbij de hoop, maar met volle zin voor de onzin, leven ze in een toestand waar opnieuw veel mogelijk wordt. 
Concept en regie: Kris Verdonck
Dramaturgie: Kristof Van Baarle
Assistent dramaturgie: Charlotte De Somviele
Artistiek advies: Piet Menu
Performers: Jan Steen, Johan Leysen, Jeroen Van Der Ven, Marino Formenti, José Kuijpers
Productie: A Two Dogs Company, Het Zuidelijk Toneel
Coproductie: Kaaitheater (BE), Rotterdamse Schouwburg (NL), ondersteund door de Fondation d'entreprise Hermès in het kader van het New Settings programma (FR)
Met de steun van: European Commission: Imagine 2020 ‘Art & Climate Change', Tax Shelter stelsel van de Belgische Federale Overheid, Vlaamse Overheid, Vlaamse Gemeenschapscommissie



logoSignatureRVB
  • 2017
16/09
NL Rotterdam Rotterdamse Schouwburg
19 > 20/09
NL Tilburg Theaters Tilburg
26/09
NL Amsterdam Stadsschouwburg Amsterdam
29 > 30/09
BE Brussels Kaaitheater
03/10
BE Brugge Cultuurcentrum Brugge
04/10
NL Heerlen Parkstad Limburg Theaters
07/10
NL Utrecht Stadsschouwburg Utrecht
18 > 20/10
FR Paris Théâtre de la Cité
08/11
NL Den Haag Het Nationale Theater
09/11
NL Breda Chassé Theater
15/11
NL Eindhoven Parktheater Eindhoven
16/11
BE Kortrijk Schouwburg Kortrijk
  • - © Mauriki
NEWSLETTER

*

*

*

captcha

*Verplicht